توپولف-۱۵۴
از ویکیپدیا، دانشنامهٔ آزاد.
![توپولف-۱۵۴ هواپیمایی تاجیکستان در مونیخ](../../../upload/shared/thumb/e/ee/Tajikistan_T154_EY-85717_MUC.jpg/250px-Tajikistan_T154_EY-85717_MUC.jpg)
توپولف-۱۵۴' هواپیمایی میانبرد است که نخستین بار در ۴ اکتبر ۱۹۶۸ (میلادی) به پرواز در آمد. این هواپیما قابل مقایسه با بویینگ ۷۲۷ است اما مصرف سوخت بیشتر و اندازه کابین کمتری دارد.
توپولف ۱۵۴ هواپيماي مسافربري مناسب براي مسيرهاي متوسط هوايي كه در پروازهاي داخلي روسيه و ساير كشورهاي شوروي سابق ، همچنين تا اندازه اي در اروپاي شرقي و ايران به كار خود ادامه مي دهد . توپولف ۱۵۴ مدل توسعه يافته اي از هواپيماهاي توپولف ۱۰۴ (Tu - 104) ، آنتونف ۱۰ (An – 10) و ايلوشين ۱۸ (ll-18) مي باشد . معيار طراحي در توسعه اين سه هواپيما تا اندازه اي متفاوت بود كه شامل،قابليت پرواز در فرودگاههاي كوچك و پرواز در ارتفاع بالا مي باشد. براي دستيابي به اين اهداف در طراحي توپولف ۱۵۴ از سه موتور Kuznetsov NK-8 كه قابليت پرواز بهتر را ميدادند استفاده شد ، همچنين اين موتورها نسبت مناسبي را از نيروي جلوبرنده به وزن ايجاد ميكردند. اولين پرواز توپولف ۱۵۴ در چهارم اكتبر ۱۹۶۸ انجام شد و اولين محصول آزمايشي آن در سال ۱۹۷۱ براي شركت ايرفلوت (Aeroflot) ساخته شد و در سال ۱۹۷۲ (Feb 1972) سرويس دهي آن به صورت رسمي به شركت هاي هواپيمائي آغاز شد.
سه موتور مدل هاي مختلف هواپيماي توپولف گوناگون ميباشد كه شامل موتور Kuznetsov براي مدل Tu-154 اوليه ، نمونه بهينه سازي شده آن در مدل Tu-154A با قدرت موتور بالاتر و تحمل وزن بيشتر بهنگام بلند شدن (Max Takeoff Weight) و باز هم افزايش قدرت در Tu-154B جهت تحمل وزن بيشتر هنگام بلند شدن و همچنين Tu-154S نمونه هواپيماي باري Tu-154B مي باشد.
محصول كنوني Tu-154M مي باشد كه اولين پرواز خود را در سال ۱۹۸۲ انجام داد . توليد اين هواپيما تحولي بزرگتر در عرصه ساخت هواپيماهاي توپولف به حساب مي آمد كه با موتورهاي قابل اطمينان Soloviev نسبت به نمونه هاي قبلي بسيار اقتصادي تر و سريعتر بود.
[ویرایش] مشخصات فني
هواپيماي توپولف با سه موتور Kuznetsov NK-8 براي مدل هاي Tu-154 ، Tu-154A و Tu-154B و همچنين سه موتور Soloviev D-30KU در مدل Tu-154M با وزن هواپيماي خالي عملياتي شده ۴۳۵۰۰ كيلوگرم در مدل Tu-154 عادي و ۵۵۳۰۰ كيلوگرم در مدل Tu-154M قابليت پرواز تا حداكثر سرعت ۹۷۵ كيلومتر بر ساعت ( حالت اقتصادي تر آن ۹۰۰ كيلومتر بر ساعت تعيين شده است) و طي مسافت (برد پروازي) ۳۹۰۰ كيلومتر را دارا مي باشد. همچنين سري توپولف ۱۵۴ عادي تحمل حداكثر ۹۰۰۰۰ كيلوگرم و مدل Tu-154M قابليت تحمل وزن ۱۰۰۰۰۰ كيلوگرم در هنگام بلند شدن را دارا مي باشد. فاصله دوسر بالها ۵۵/۳۷ متر ، مساحت سطح بال ها ۵/۲۰۱ مترمربع ، طول هواپيما ۹/۴۷ متر و ارتفاع آن ۴/۱۱ متر مي باشد. مدل هاي Tu-154 ، Tu-154A و Tu-154B قابليت حمل حداكثر ۱۵۸ تا ۱۶۴ مسافر و مدل Tu-154M قابليت حمل حداكثر تا ۱۸۰ مسافر و ۳ تا ۴ نفر بعنوان كادر پروازي را دارد.
[ویرایش] آمــار
نزديك به ۹۰۰ هواپيماي توپولف در مدل هاي گوناگون ساخته شده كه از اين تعداد ۳۲۵ فروند آن مدل Tu-154M مي باشد. در ايران شركت هاي هواپيمائي ايران ايرتور، ماهان، تابان، آريا، كيش اير و كاسپين از مدل Tu-154M اين هواپيما استفاده ميكنند.
[ویرایش] منابع
سایت اینترنتی توپولف ، پایگاه اطلاع رسانی سازمان هواپیمایی کشوری